Domste hondenras: bestaat dat eigenlijk wel?

Er bestaat geen domste hondenras. Wat mensen vaak als “dom” bestempelen, is eigenlijk eigenwijs, onafhankelijk of moeilijk te trainen gedrag. Rassen zoals de Chow Chow, Barzoi en Pekinees staan bekend als lastig te trainen, maar dat zegt niets over hun intelligentie. Het zegt eerder iets over hoe ze zijn gefokt en wat ze van nature drijft.

Toch zoeken veel mensen naar welke rassen als minst slim worden gezien. Hieronder vind je de rassen die het vaakst op dat lijstje verschijnen, en waarom dat beeld klopt of juist niet.

Rassen die vaak “dom” worden genoemd

Onderstaande rassen worden regelmatig aangewezen als de minst intelligente honden. In bijna alle gevallen gaat het niet om domheid, maar om een sterke eigenwijs karakter of een instinct dat niet goed aansluit bij standaard gehoorzaamheidstraining.

• Chow Chow: Onafhankelijk en katachtig van karakter. Traint moeilijk omdat hij weinig behoefte heeft om te pleasen. Niet dom, maar eigenzinnig.
• Barzoi: Een windhond die is gefokt op instinct en snelheid, niet op het opvolgen van commando’s. Reageert slecht op herhaling.
• Pekinees: Ooit gefokt als paleiswachter en gezelschapshond voor de Chinese keizersfamilie. Denkt graag zelf na en trekt zich weinig aan van baasjescommando’s.
• Bloedhond: Uitzonderlijk goed in spoorzoeken, maar slecht in gehoorzaamheid. Volgt zijn neus, niet jouw aanwijzingen.
• Beagle: Energie en neuswerk staan voorop. Laat zich makkelijk afleiden en heeft een eigen agenda. Slim op zijn eigen manier, moeilijk in de training.
• Basset Hound: Koppig en traag van reactie, maar heeft een uitstekend reukorgaan. Reageert niet snel op commando’s, niet omdat hij het niet begrijpt, maar omdat hij het niet interessant genoeg vindt.
• Mastiff: Groot, kalm en soms traag om te reageren. Heeft weinig motivatie om te presteren voor de baas.
• Engelse Bulldog: Staat bekend als eigenwijs en weinig gemotiveerd. Reageert slecht op langdurige trainingssessies.

Wat meten we eigenlijk als we “dom” zeggen?

Hondenintelligentie wordt vaak gemeten aan de hand van hoe snel een hond een commando leert en hoe goed hij dat opvolgt. Dat is een smalle definitie. Een Bloedhond is bij het opsporen van geuren absoluut wereldklasse, maar doet het slecht in een gehoorzaamheidscursus. Een Beagle lost zelfstandig problemen op in het veld, maar negeert je thuis rustig.

De psycholoog Stanley Coren maakte een bekende ranglijst van hondsintelligentie op basis van gehoorzaamheid en werkprestaties. Rassen als de Bloedhond, Chow Chow en Barzoi eindigden onderaan. Maar Coren benadrukte zelf dat dit slechts één type intelligentie meet. Instinctieve intelligentie (waarvoor een ras is gefokt) en adaptieve intelligentie (zelfstandig problemen oplossen) telden niet mee.

Eigenwijs is niet hetzelfde als dom

Veel rassen die laag scoren op gehoorzaamheidslijstjes zijn gefokt voor taken waarbij zelfstandig denken juist gewenst was. Een windhond die wachtte op een commando voor hij een prooi achtervolgde, was nutteloos. Een speurhond die stopte bij elk signaal van zijn baas, deed zijn werk niet. Die rassen zijn dus gefokt op het negeren van de mens, niet op het luisteren naar hem.

Als jij een Barzoi of Chow Chow moeilijk te trainen vindt, is dat geen bewijs van domheid. Het is een mismatch tussen jouw verwachting en de aard van het ras.

Wat betekent dit voor jou als toekomstige hondeneigenaar?

Wil je een hond die snel leert, commando’s opvolgt en goed te trainen is? Kies dan niet voor een van de rassen hierboven. Rassen als de Border Collie, Poedel of Golden Retriever leren commando’s snel en zijn sterk gericht op samenwerking met de baas. Wil je juist een zelfstandige hond met een eigen karakter, dan kunnen rassen als de Chow Chow of Basset Hound juist bij je passen. Verwacht dan wel dat de training meer geduld kost.

Het “domste hondenras” bestaat dus eigenlijk niet. Elk ras is slim op zijn eigen manier. De vraag is alleen of die vorm van intelligentie aansluit bij wat jij zoekt in een hond.